Szukaj

Kangurowanie – czym jest i na czym polega?

Kangurowanie odgrywa szczególną rolę w procesie opieki nad dzieckiem – specjaliści zalecają, by rodzice jak najwcześniej i bez ograniczeń czasowych podejmowali kontakt „skóra do skóry” z maluszkiem. Nazwa metody pochodzi od podobieństwa do pielęgnacji potomstwa przez kangury. Kangurowanie wywiera niezwykle pozytywny wpływ na dziecko i rodziców – to klucz do dobrego samopoczucia i stabilności medycznej matki i maluszka. Ta wyjątkowa forma bliskości jest wręcz niezbędna do utrzymania przez noworodka właściwej temperatury ciała, umożliwia zmniejszenie stresu i bólu, promuje prawidłowy wzrost i rozwój. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) wydała zalecenia dotyczące stosowania metody kangurowania w ramach opieki neonatalnej[i].

 

Kangurowanie – co to takiego?

 

Kangurowanie polega na wczesnym kontakcie skórnym między matką (lub ojcem) i dzieckiem w takim zakresie, jak to możliwe – nawet 24 godziny na dobę. Bezpośredni kontakt dziecka ze skórą rodzica jest najbardziej naturalną metodą sprawowania opieki – zaleca się jej stosowanie tuż po porodzie (jak najszybciej, jeśli tylko nie ma przeciwwskazań). Specjaliści zalecają, by kangurowanie stało się podstawową formą kontaktu rodziców z maluszkiem, praktykowaną w sposób ciągły lub przez większą część doby. Ta szczególna forma opieki nie tylko wzmacnia więź między matką i dzieckiem, ale stymuluje również wytwarzanie pokarmu, dlatego wskazane jest łączenie kangurowania z karmieniem wyłącznie piersią[ii].

Kangurowanie to metoda oficjalnie rekomendowana przez WHO; Światowa Organizacja Zdrowia zaleca jej stosowanie (w warunkach właściwej opieki zdrowotnej) również u wcześniaków od 28. tygodnia, donoszonych noworodków z małą masą urodzeniową ciała i u maluszków donoszonych, lecz chorych[iii]. Kontakt „skóra do skóry” korzystnie wpływa na regulację temperatury ciała dziecka, ułatwia dostosowanie do życia pozamacicznego, wspomaga prawidłowy rozwój, stymuluje wytwarzanie pokarmu matki i wspiera karmienie piersią.

Wielu autorów stoi na stanowisku, że wartość kangurowania jest tym większa, im bardziej niedojrzały jest maluszek oraz im wcześniej ta forma opieki zaczyna być praktykowana[iv]

 

Kangurowanie – bliskość, która leczy

 

Wśród korzystnych skutków kangurowania noworodka wymienia się wsparcie prawidłowego rozwoju mózgu i rozwoju emocjonalnego dziecka, obniżenie poziomu stresu, rzadsze epizody płaczu, brak problemów z zasypianiem i pomoc w napadach kolki. U takich maluszków zaobserwowano także:

  • bardziej ustabilizowaną czynność serca,
  • mniejszą częstość zakażeń szpitalnych oraz wtórnych chorób płuc,
  • stabilniejszą ciepłotę ciała,
  • niższe natężenie bezdechów,
  • lepszą saturację,
  • krótszą hospitalizację,
  • łatwiejszy początek karmienia piersią[v], [vi].

Noworodek i jego mama od początku są „zaprogramowani” do funkcjonowania w bezpośredniej, fizycznej bliskości. Dowiedziono, że wczesne rozpoczęcie karmienia piersią zmniejsza krwawienie z macicy po porodzie[vii]. Dzięki kangurowaniu rodzice mogą stworzyć głębszą więź z dzieckiem, obniżyć poziom stresu, zyskać spokój, pewność siebie i lepszy sen, szybko nauczyć się rozpoznawać, kiedy dziecko jest głodne, a nawet łagodzić objawy depresji.

Kangurowanie sprzyja karmieniu wyłącznie pokarmem matki. Kontakt „skóra do skóry” (za pośrednictwem czynników endokrynnych) wpływa na zwiększenie produkcji mleka u matek noworodków donoszonych, maluchów urodzonych przedwcześnie, a nawet u matek kangurujących dzieci wentylowane mechanicznie (u których respirator zastępuje czynność oddechową)[viii]. Warto przypomnieć w tym miejscu, że współczesna neonatologia uznała karmienie piersią za fundament procesu opieki i leczenia – zarówno maluszka, jak i jego mamy. Kontakt „skóra do skóry” jest nieoceniony zwłaszcza dla bardzo niedojrzałych noworodków, m.in. ze względu na stymulację laktacji. Karmienie piersią jest najlepszym sposobem żywienia niemowląt. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaleca, aby wyłączne karmienie piersią trwało co najmniej 6 miesięcy, a następnie – o ile to możliwe – kontynuować je do 2. roku życia.

Jeśli lekarz uzna, że nie ma przeciwwskazań, noworodki urodzone po 32. tygodniu ciąży można kangurować bezpośrednio po urodzeniu. Natomiast kangurowanie po cc (tzn. po cięciu cesarskim) w okresie bezpośrednio po porodzie praktykuje ojciec (gdy mama wymaga opieki i nadzoru medycznego).

 

Jak rozpocząć kangurowanie?

 

Podczas kangurowania należy zachować bezpośredni kontakt ze skórą maluszka położonego na klatce piersiowej rodzica z główką odwróconą na bok, wyprostowaną szyją i tułowiem. Brzuszek dziecka powinien być zwrócony do twojej klatki piersiowej. Nie wolno zapominać o prawidłowym podparciu główki i kontrolowaniu pozycji dziecka, zwłaszcza u maluszków ze słabo rozwiniętym napięciem mięśniowym. Poproś położną lub lekarza, by poinstruowali cię, jak podpierać dziecko dłońmi i pomogli znaleźć najwygodniejszą pozycję ciała. Najlepiej, gdy dziecko w czasie kangurowania ma na sobie tylko pieluszkę i czapeczkę. Możesz przykryć mu plecki chustą do kangurowania, kocykiem, kołderką lub pościelą. Uważaj jednak, żeby nie zasłonić (przykryć) twarzy dziecka.

Podczas kangurowania w szpitalu przydatny bywa parawan, który zapewnia odrobinę spokoju i prywatności; w domu idealnym miejscem jest spokojny, cichy pokój. Pewnym wsparciem może być także fotel z podnóżkiem lub łóżko z wysokim oparciem, które (dzięki prawidłowemu ustawieniu) umożliwia odpoczynek w pozycji półleżącej (tak, by utrzymać dziecko pod kątem co najmniej 400). Niektóre mamy do stabilizacji swojej pozycji wykorzystują poduszki. Specjaliści przypominają, że podczas kangurowania skóra rodzica musi być czysta, wolna od jakichkolwiek zmian dermatologicznych czy uszkodzeń[ix].

Pamiętaj o ubraniu, które pozwoli ci łatwo odsłonić klatkę piersiową. Powierzchnia kontaktu między twoją skórą a skórą maluszka powinna być jak największa. Możesz np. zdjąć koszulkę lub biustonosz. Niektórzy rodzice podczas kangurowania używają lusterka, by lepiej widzieć twarz i pozycję dziecka. Długotrwałe utrzymywanie maluszka w prawidłowej pozycji może wymagać specjalnego wsparcia, np. nosidełka do kangurowania (w postaci bluzy, tuby lub szala), które umożliwia nawet swobodne poruszanie się z dzieckiem w pozycji kangurowania i wykonywanie codziennych zajęć.

Kangurowanie dziecka zaleca się kontynuować do momentu, w którym maluszek już nie będzie potrzebował stałego kontaktu z twoją skórą, czyli: gdy będzie mógł samodzielnie utrzymać prawidłową ciepłotę ciała (przy masie ciała powyżej 2500 g) lub gdy zauważysz, że zaczyna się przegrzewać. Najczęściej taki termin zbiega się z terminem prawidłowo donoszonej ciąży[x].

 

 

[i]                                  World Health Organization. Kangaroo mother care: a practical guide. WHO Library, Geneva 2003. 

[ii]                                Kosmala K, Musialik-Świetlińska E, Pietras K. Neonatologia i opieka nad noworodkiem. Tom 1. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2016, s. 336-343.

[iii]                               World Health Organization, op cit.

[iv]                               Kosmala K, Musialik-Świetlińska E, Pietras K, op. cit.

[v]                                 Campbell-Yeo ML, Disher TC, Benoit BL et al. Understanding kangaroo care and its benefits to preterm infants. ediatric Health Med Ther. 2015;6:15–32.

[vi]                               Kosmala K, Musialik-Świetlińska E, Pietras K, op. cit.

[vii]                              Ibidem.

[viii]                             Ibidem, s. 460-479.

[ix]                               Ibidem.

[x]                                 Ibidem.

 

 

            Aby osiągnąć najlepsze efekty, należy dbać o zdrową dietę w czasie ciąży i po urodzeniu dziecka. Nie należy decydować się na nieuzasadnione dokarmianie. Karmienie butelką może powodować osłabienie laktacji. Karmienie piersią jest najwłaściwszym i najtańszym sposobem żywienia niemowląt. Karmienie piersią jest najlepszym sposobem żywienia i zapewnia najwięcej korzyści Twojemu dziecku.

Enfamil Premium MFGM 2 mleko następne. Karmienie piersią jest najlepszym sposobem żywienia niemowląt. Próbki Enfamil Premium MFGM 2 są dostępne dla mam z dziećmi, które ukończyły 6 miesiąc życia. Kod rabatowy wynosi 100zł przy zamówieniach min. 250zł wyłączając Enfamil Premium MFGM 1, Enfamil Comfort i produkty Lovela.
0