Dieta dziecka z alergią

Alergia i nietolerancja mleka krowiego

Na czym polega alergia na białko mleka krowiego lub nietolerancja białka mleka krowiego?

Alergia na mleko krowie lub nietolerancja mleka krowiego dotyka najczęściej niemowląt i małych dzieci. O alergii mówimy, gdy układ odpornościowy dziecka nieprawidłowo reaguje na białko znajdujące się w mleku krowim, natomiast w przypadku nietolerancji, reakcja organizmu na mleko krowie niekoniecznie ma charakter odpornościowy.

Mleko krowie i jajka kurze bardzo często wywołują reakcje alergiczne u niemowląt w pierwszym roku życia. Innym często spotykanym alergenem jest soja¹.

Objawy

Do typowych objawów alergii na mleko krowie / nietolerancji mleka krowiego zaliczamy egzemę, świąd skóry, uporczywe biegunki, częste wymioty lub ulewanie, brak apetytu i kolkę. Mogą one występować pojedynczo lub w dowolnych kombinacjach. Zdarza się również, że objawy występują z opóźnieniem, nawet wiele godzin po spożyciu alergizującego pokarmu, co znacznie utrudnia diagnozę.

Alergiom pokarmowym często towarzyszy egzema atopowa, czyli atopowe zapalenie skóry (ATZ). U około 50–60% wszystkich niemowląt cierpiących na ATZ stwierdza się również alergię na białko mleka krowiego, która w istotny sposób przyczynia się do pogorszenia stanu skóry ^2,3.

Ryzyko rozwoju ATZ wzrasta, jeśli w rodzinie niemowlęcia istnieje historia alergii (egzemy), tj., jeśli jedno lub oboje rodzice cierpią na astmę, egzemę atopową lub katar sienny.

» Oceń ryzyko rozwoju alergii u twojego dziecka: kliknij tutaj, aby zrobić test

Jak zapobiegać?

Karmienie piersią to optymalny sposób żywienia niemowląt, który dodatkowo zapewnia szczególną ochronę dzieciom z podwyższonym ryzykiem rozwoju alergii pokarmowych. Mleko matki zawiera swoiste, dobrze tolerowane białka, a także specjalne czynniki ochronne, osłaniające niedojrzałe jelita niemowlęcia przed substancjami rozpoznawanymi jako obce, np. białkami pokarmowymi. Jeśli nie możesz lub nie chcesz karmić piersią, a twoje dziecko jest narażone na ryzyko wystąpienia egzemy atopowej, powinnaś stosować hipoalergiczne mleko modyfikowane w celu zmniejszenia ryzyka rozwoju alergii ^4-6. Mieszanki na bazie soi nie przyczyniają się do obniżenia ryzyka rozwoju ATZ ^{7, 8}.

Leczenie dietetyczne alergii na mleko krowie / nietolerancji mleka krowiego

W przypadku zdiagnozowania u dziecka alergii na mleko krowie / nietolerancji mleka krowiego, należy wyeliminować z diety malucha wszelkie źródła mleka krowiego, w tym również jego przetwory. Jeśli karmisz piersią, zapytaj lekarza czy Ty również powinnaś zrezygnować z mleka i jego przetworów oraz w jaki sposób możesz zapobiegać niedoborom wapnia i innych substancji odżywczych. Jeśli dziecko nadwrażliwe na białko mleka krowiego karmione jest butelką, należy w miejsce standardowego mleka modyfikowanego wprowadzić hipoalergiczny preparat mlekozastępczy. W przypadku ciężkiej postaci alergii lub uczulenia na wiele rodzajów pokarmów, zaleca się podawanie mieszanki elementarnej zawierającej wolne aminokwasy¹. Nie zaleca się stosowania preparatów sojowych jako leczenia pierwszego rzutu u niemowląt z objawami alergii na mleko krowie / nietolerancji mleka krowiego ⁹.

Na szczęście większość niemowląt z alergią na mleko krowie / nietolerancją mleka krowiego nie jest skazana na przestrzeganie bezmlecznej diety przez całe życie. U ogromnej część z nich objawy ustępują między 1 a 4 rokiem życia, przy czym w przypadku nietolerancji dzieje się to zwykle nieco wcześniej niż przy alergii. Co pewien czas pediatra sprawdza konieczność utrzymywania diety bezmlecznej. Przed wprowadzeniem do menu dziecka mleka krowiego zasięgnij porady lekarza.

Czy mogę stosować mleko sojowe?

Dzieci, które nie tolerują mleka krowiego i jego przetworów potrzebują odpowiednio dobranego zamiennika, który dostarczy im wszystkich substancji odżywczych niezbędnych do prawidłowego wzrostu i rozwoju.

W sklepach ze zdrową żywnością i supermarketach można kupić mleko sojowe w kartonach. Nie należy go podawać niemowlętom i dzieciom do 2. roku życia zamiast standardowego mleka modyfikowanego, ponieważ nie zawiera wszystkich niezbędnych maluchom składników odżywczych.

1. Host A et al. Arch Dis Child 1999; 81:80-84.

2. Isolauri E. J R Soc Med 1997; 90 (Suppl 30)15-20.

3. Isolauri E. et al. J Allergy Clin Immunol 1996; 97:9-15.

4. Oldeaus G et al. Arch Dis Child 1997;77:4-10.

5. Halken S et al. Pediatr Allergy Immunol 2000;11:149-161.

6. Berg A von et al. J Allergy Clin Immunol 2003;111:533-540.

7. Zeiger R. J R Soc Med 1997; 90(30); 21-33.

8. Amerykańska Akademia Pediatrii, Komisja ds. Żywienia. Pediatr 1998;101(1):148-153.

9. CMO's Update 37. Departament Zdrowia, styczeń 2004 r.